Pháp Độ dịch từ Anh sang Việt   Đọc bản tiếng Anh

Tác giả: NISSARA HORAYANGURA, The Bangkok Post, April 28, 2009

Nghiên cứu lại sự hiểu biết có tính cách cổ truyền về vấn đề Tỳ Khưu Ni trong truyền thống Phật giáo Nam Truyền.

Bangkok, Thái Lan – Đối với nhiều người, đây không phải là vấn đề bàn thảo, có lẽ bởi vì họ không tin rằng chúng Tỳ Khưu Ni trong Phật giáo Nam truyền không thể phục hồi được, hay là không cần thiết cho vấn đề này, không nghĩ rằng phụ nữ cần nó hay là thậm chí không biết trước đây nó đã từng hiện hữu. Vâng, hiện nay các vị Tỳ khưu ni đã và đang có mặt trên khắp mọi miền của Thái Lan cũng như trên khắp thế giới. Vấn đề này không thể làm ngơ thêm được nữa.

Thầy được sinh ra tại Anh Quốc và tốt nghiệp trường đại học Cambridge, thọ giới năm 1974 và theo học 9 năm với Ngài Ajahn Chah tại một khu rừng ở Thái Lan. Thầy được biết đến như là người nghiên cứu rộng rãi về luật tạng và hiện đang làm trụ trì tu viện Bodhinyaya ở Úc Châu. Nơi có nhiều sự kêu gọi cho việc thọ giới Tỳ khưu ni đang diễn ra trên mãnh đất Úc.

Sau đây là một vài phần trích đoạn từ cuộc phỏng vấn.

Có thật  là bởi vì chúng Tỳ khưu ni theo Nam truyền bị “thất truyền” nhiều thế kỷ trước đây nên Tỳ khưu ni giới không thể trao giới cho các vị tân Tỳ khưu ni theo đúng tinh thần của giới luật? Và có vị Tỳ khưu ni người Thái Lan nào được thọ giới Tỳ khưu ni từ ni đoàn của Nam truyền, ni đoàn này được phục hồi tại nước Tích lan [trong những năm 1990 theo thọ giới với các vị giới sư Tỳ khưu ni theo Bắc truyền] được cho là không hợp pháp cho Tỳ khưu ni theo Nam truyền?

Đây là một sự sai lầm. Tại Thái Lan, chúng ta có lúc đã bỏ quá nhiều thời gian để tin vào những lời dạy của các bậc thầy của chúng ta, chỉ biết tin theo sự hiểu biết của chúng ta hơn là tìm hiểu nghiên cứu và khám phá. Tôi cũng đã suy nghĩ như vậy. Khi còn là một vị tăng trẻ sống tại Thái Lan mọi người cho rằng ni đoàn không thể phục hồi một cách hợp pháp. Nhưng sau thời gian tìm tòi nghiên cứu và học hỏi, tôi mới vỡ lẽ là vấn đề này không có gì nghiêm trọng cả. Có một người như Tỳ kheo Bodhi [một vị Tăng lỗi lạc được kính trọng bên Nam truyền] đã nghiên cứu trong tạng luật bằng tiếng Pali và bài viết của Thầy là một trong những bài có tính hùng biện lô gích nhất mà tôi đã từng đọc qua – công bằng, được cân nhắc kỹ lưỡng vượt ra ngoài cái định kiến lâu nay và cho rằng “điều này là có thể, tại sao chúng ta không làm việc này”? Tôi vừa xúc tiến để in bài của Thầy Bodhi bằng tiếng Thái Lan. Đây sẽ là một cống hiến lớn cho chư tăng và những ai hứng thú về vấn đề này tại Thái Lan.

Một sự sai lầm lớn nhất là cho rằng chư Tỳ khưu ni theo thuyền thống Bắc truyền dường như đã bị tách biệt khỏi Nam truyền. Nhưng sự thật của vấn đề là không phải như vậy trong tạng luật của Bắc truyền. Trong tất cả các trường phái của Bắc truyền, họ hầu hết thực tập theo tạng luật của Pháp tạng bộ. Pháp tạng bộ là một chi nhánh của Nam truyền. Họ thực tập theo tạng luật của Nam truyền. Vì vậy, chúng tỳ khư ni mà chúng ta vẫn thấy ngày nay ở Đài Loan và Trung Quốc là một sự truyền thừa không bị gián đoạn từ thời Đức Phật.

Hơn nữa, có một cách khác trong việc diễn giải về luật tạng cho rằng Đức Phật đã để lại một “đặc ân” giành cho chúng Tỳ khưu để trao giới cho chúng Tỳ khưu ni và phục hồi lại ni đoàn.

Điều này được nghi lại trong luật tạng, chúng ta có thể trao đổi điểm này trên tinh thần như là các nhà học giả nhưng cũng xuất phát từ lòng từ bi. Bạn phải thực hành theo các giới luật nhưng nếu có một khả năng để trình bày vấn đề một cách rõ ràng hơn là một việc làm tốt đẹp. Đó là điều chúng ta phải nên thực hành theo bởi vì Đức Phật đã từng khuyến khích chúng ta nên làm những việc như vậy.

Trước đây, vấn đề này nói thì dễ hơn làm. Bây giờ, cuộc tranh luận là liệu nó có thể giải quyết hay không được giải quyết nhưng câu hỏi là nó có thể hay không thể tiến hành.

Tại sao Thầy lại nghĩ vấn đề này cần phải làm?

Tại sao Đức Phật thành lập ni đoàn nếu nó không giúp gì cho tương lai của Phật pháp hay tạo nhiều cơ hội cho phái nữ đạt được giải thoát?  Chúng ta luôn luôn nói rằng Đức Phật hiểu biết nhiều hơn chúng ta. Nếu Đức Phật nghĩ nó là một ý tưởng hay vậy tại sao chúng ta lại không?

Vì là một tu sĩ Phật giáo tôi thật sự buồn khi mà phụ nữ không nhận được sự ủng hộ cho việc xuất gia tu học. Nếu họ nhận được một “nữa cơ hội” thì có rất nhiều phụ nữ ham thích đời sống thiền môn. Nếu chúng ta trao giới và tạo tự viện cho Tỳ khưu ni giống như chúng ta làm cho các thầy Tỳ khưu thì họ sẽ phát triển thạnh vượng. Họ sẽ không bỏ lở những cơ hội, họ sẽ không phá hoại tăng đoàn. Họ sẽ đề cao nó, trang điểm cho nó và họ sẽ phục vụ hết lòng để đem Phật giáo vào thế kỷ thứ 21 và trở thành những người tiên phong trong xã hội Thái một lẫn nữa.

Nhiều người thường hay nói rằng người Thái ở thủ đô Bangkok cũng như những vùng khác đang sống tách biệt với Phật giáo. Thiết lập chúng Tỳ khưu ni sẽ tạo nên một sức mạnh rất lớn, một cách hữu hiệu để tái thiết niềm tin trong Phật giáo đồ. Nó cũng nói lên rằng chúng ta đang sống trong thời buổi hiện đại. Và nó cũng cho thấy rằng chúng ta là một tôn giáo bình đẳng. Chúng ta sẽ ăn nói ra làm sao khi chúng ta đang hành theo nhân duyên, sự thật và công bằng khi mà chúng ta từ chối 50% dân số có cùng những cơ hội như nhau?

Ở trong một xã hội như nước Úc thì không có lựa chọn nào khác hơn. Khi mà các tôn giáo khác đang cổ vũ cho sự bình quyền cho phụ nữ nếu Phật giáo không làm việc này thì chúng ta sẽ không thể nào tồn tại trong tương lai. Trong văn hóa của các nước Phương tây thì không thể chấp nhận được việc thiếu sự bình đẳng giữa nam giới và nữ giới và nó cũng đang tiến theo đà này trong xã hội Thái Lan.

Phật giáo cũng đang bị mờ nhạc trong xã hội Thái bởi vì mọi người không còn kính trọng chư Tăng nhiều nữa. Hãy để cho phụ nữ gia nhận giáo đoàn và họ có thể giúp giải quyết vấn đền nan giải này.

Tại Thái lan, đã có rất nhiều phụ nữ là những giáo thọ và các vị “nữ tu” [quý sư cô mặc áo trắng] những người nhận được sự kính trọng rất cao và vui thích với vai trò của họ. Nhiều người Phật tử cho rằng họ sẽ không phản đối nếu có một ai đó mặc áo cà sa hay là không miễn sao họ thuyết pháp giỏi. Vậy thì tại sao chúng ta cần phải thiết lập chúng Tỳ khưu ni?

Thậm chí ở các nước như Úc hay Hoa Kỳ, nơi có rất nhiều người giáo thọ là Phật tử tại gia so với với quý Thầy đi giảng dạy và quý Thầy những người không đi giảng dạy. Những vị Thầy mà không đi giảng dạy cũng nhận được sự ủng hộ hơn là những Phật tử tại gia đi giảng dạy. Mọi người ủng hộ Tăng đoàn bởi vì chính Đức Phật có dạy trong kinh điển rằng bất luận vật phẩm nào dâng cúng cho chúng Tỳ khư và Tỳ khưu ni sẽ có nhiều phước báo hơn là hiến tặng cho người đời. Tại sao ư? Vì bạn không phải ủng một cho một người mà bạn đang ủng hộ cho một truyền thống, một cổ xe vận hành.

Tu nữ không phải là một rộng phước cao thượng. Đức Phật chưa bao giờ thành lập giáo hội cho tu nữ mà Ngài thành lập Ni đoàn. Bạn không thể chối cải đối với vấn đề đó!

Sự thật thì trong xã hội Thái Lan, hầu hết các vị tu nữ không có uy tín và chính nó là một nguồn động viên. Có lẽ nếu có chúng Tỳ khư ni, phái nữ sẽ nhận được nhiều sự trợ giúp hơn.

Và có một vài người sẽ hỏi tôi “vậy liệu có người nữ nào muốn trở thành Tỳ khưu ni chăng”? Chừng nào còn có một người phát tâm xuất gia làm Tỳ khưu ni thì chúng ta phải tạo cơ hội cho họ. Không phải ai cũng muốn là Tỳ khưu ni nhưng nếu có một người, mười người, hai mươi người thì tại sao chúng ta không làm? Và theo như tôi được biết có rất nhiều người muốn làm Tỳ khưu ni.

Thật là không cần thiết để trở thành Tỳ khưu ni để thấy được đạo – một vài người tại gia và các tu nữ đã làm đươc việc đó. Làm thế nào để trở thành một Tỳ khưu ni mới có thể giúp cho người ấy tiến bộ trong giáo pháp và đạt đến quả vị cao nhất?

Điều này có liên hệ đến vấn đề ủng hộ. Đức Phật đã nói bạn cần phải có những sự tiện lợi [những điều kiện có lợi] để thực tập như: một nơi thanh vắng, được ủng hộ tốt và không có quá nhiều việc để làm. Rõ ràng là rất là khó cho những người phụ nữ tìm ra một nơi như vậy.

Một lợi ích khác là một sự ngưỡng mộ mà nó tác động đến bạn. Vì là một tu sĩ tôi biết tôi đang có sự kết nối với cuội nguồn cách đây 2500 năm. Mới đây, khi tôi ở tại Tích Lan nơi đó có một cái hang rất được kính ngưỡng và được cho biết rằng cái hang này đã từng được dưng cúng cho chư tăng cách đây 1,500 năm. Và bạn có thể ngồi trong cái hang đó và biết rằng nơi đây đã từng có chư tăng đến ngồi trong cái hang này trong vòng 1,500 năm qua để thiền tập. Họ cũng giữ những giới pháp giống như tôi đang thọ. Điều đó đã tác động đến tôi rất nhiều. Bạn có cảm giác là bạn phải giữ gìn truyền thống này và kính trọng các vị Tăng - những người trước đó đã đến đây. Việc ấy là một trợ duyên rất lớn lao cho việc thực tập của chính bản thân tôi. Nó thật tuyệt vời làm sao!

Lại nữa, một vị Tỳ khưu ni có nhiều giới để gìn giữ hơn một người cận sự nữ (nữ đệ tử) hay là một tu nữ [giữ 8 đến 10 giới so với 311 giới cho Tỳ khưu ni]. Những gì chúng ta đang ngăn giữ là các căn, là sự chạy nhãy của cái tâm, là các phiền não. Vì vậy trong một sự ý thức cao độ khi mà một người tạo ra một sự chuyển biến từ một vị mới tập tu lên một vị Tỳ khưu ni hay từ một tu nữ lên Tỳ khưu ni thì những giới pháp thêm vào này rất là hữu ích. Bởi vì bằng cách giữ gìn giới pháp cao quý hơn bạn thường ghi nhận rằng thật là dễ dàng hơn để đạt được các quả vị sâu hơn trong khi hành thiền và cũng như việc chứng ngộ.

Những người nữ tập tu không thể chỉ học các giới của Tỳ khưu ni và vẫn giữ địa vị của họ mà không cần trở thành Tỳ khưu ni có được không?

Khi bạn thọ các giới luật thì bạn phải sống trong một cộng đồng [của chư Tăng] thì lúc đó bạn mới thật sự giữ các giới bởi vì có các tu sĩ khác giúp đỡ trông chừng cho bạn. Và bạn ở trong một nơi mà bạn được khuyến kích giữ gìn các giới đã thọ. Nếu bạn cố gắng giữ các giới này một mình những người khác họ không hiểu sự quan trọng của nó có thể sẽ tranh cãi với bạn và bạn sẽ làm mất các giới này.

Cũng tương tự như vậy, phái nữ thường hay được nhiều Thầy dạy và thậm chí những người nữ khác nói rằng “không cần thiết phải thọ giới mới tu được” Bạn có thể tự thọ giới trong lòng và thực hành bất cứ nơi nào bạn sống. Thầy nghĩ thế nào về việc này ạ?

Nếu có vị tu sĩ nào mà nói [với phái nữ] rằng là không cần thiết phải thọ giới mới tu hành giỏi được thì họ cũng nên “rời bỏ chiếc áo nhà chùa” và thực hành giống người đời đi. Ít ra, lúc đó họ mới thật sự chứng minh cho lời nói của họ. Cái lý do tại sao họ vẫn giữ hình thức tu sĩ là vì thật dễ dàng hơn nhiều để tu hành như là một Tỳ khưu hay Tỳ khưu ni.

Lúc tôi ở với Hòa Thượng Ajahn Chah vào một buổi tối nọ khi có Christopher Titmuss [một giáo thọ Phật tử tại gia ở tại Anh Quốc], lúc đó đã xuất gia đến nói với Ngài Ajahn Chah rằng Thầy ấy sẽ “hoàn tục”. Ngài Ajahn Chah hỏi tại sao vậy? Thầy ấy trả lời “bởi vì con muốn giảng dạy Phật pháp tại tây Phương và nó dễ dàng hơn cho con để giảng dạy Phật pháp với tư cách là một cư sĩ tại gia hơn là hình thức của một vị Tăng”. Và Ngài Ajahn Chah trả lời “thế thì tại sao Đức Phật phải thành lập giáo đoàn”?. Ngài nhắc đến một điểm rất ư là quan trọng rằng Đức Phật thiết lập nó bởi vì nó là phương tiện hay nhất để cho một người nào đó thực tập tu hành để đạt được quả vị giác ngộ giải thoát và cũng là phương tiện tốt đẹp nhất cho việc giảng dạy Phật pháp.

Thầy có nghĩ là trong suốt khoảng thời gian mà ni đoàn bên Nam truyền bị thất truyền hàng thế kỷ, có ít người nữ đạt được quả vị giải thoát so với thời kỳ trước đây?

Cái lý do mà tôi biết là sự chứng ngộ của phụ nữ càng bị ít đi là vì không có giáo hội ni bộ. Sự chứng ngộ của nam giới cũng sẽ bị giảm thiểu nếu không có giáo hội Tăng già.

Vậy, ở một góc độ nào đó giống như là “dịch vụ miệng – lip service: chỉ nói bằng miệng) khi nói “phụ nữ và nam giới có khả năng tiềm tàng về đời sống tâm linh ngang bằng nhau” nếu không có cùng những điều kiện trợ giúp như nhau để nhận ra khả năng tiềm tàng đó?

Tôi đồng ý. Tôi muốn dùng một thí dụ tương tự. Chúng ta có thể nói rằng nữ giới thông minh như nam giới nhưng thật ra lúc đó không có trường đại học nào chấp nhận nữ giới. Khi tôi theo học ở trường đại học Cambridge thì có 30 trường đại học giành cho nam giới và chỉ có 3 trường giành cho nữ giới. Hiện nay thì nam giới và nữ giới có mặt cân bằng nhau ở các trường đại học. Nếu chúng ta đã nói “vâng, phụ nữ thì thông minh lắm” nhưng vẫn giữ con số 30 trường đại học cho nam giới và 3 trường cho nữ giới vậy điều đó có thể chấp nhận được không?

Nhiều người cảm thấy không mấy khả quan cho những ai đang tìm kiếm việc thọ giới cho các Tỳ khư ni như là nhũng người đất tranh cho phụ nữ la lối đòi quyền bình đẳng.

Những người mà tôi từng gặp họ đang muốn thọ giới thì không giống như vậy. Tôi nghĩ có thể đó là một sự sai lần nữa. Họ không có đòi hỏi gì hết. Họ đến chỗ tôi và thưa thế này “con làm việc này không phải là vì bản thân con” Những gì mà họ đang làm sẽ gặp nhiều khó khăn, khó khăn hơn bao giờ hết nhưng họ muốn thực hiện nó như là một sự phụ vụ chúng sanh. Đó như thể là một nhiệm vụ để thực thi hữu hiệu có lẽ không phải vì bản thân họ mà là cho những người phụ nữ khác muốn có đời sống phạm hạnh trong sự thanh tịnh. Vì vậy, đây là một sự hy sinh. Họ làm điều này với một lý tưởng cao đẹp chứ không phải là vì sự lợi ích cá nhân.

Nhiều người, thậm chí là những người rất thông cảm với Tỳ khưu ni, cảm thấy vô vọng để làm việc này bởi vì một vị Hòa thượng 80 tuổi trong hội đồng tăng già Thái Lan đã ra lệnh cấm chư Tăng trao giới cho phụ nữ và sự chấp nhận của xã hội đối với chư tỳ khưu ni vẫn còn rất yếu ớt. Mọi người có thể làm gì cả chư tăng và phật tử để giúp cho việc phục hồi giáo đoàn Tỳ khưu ni?

Chưa khi nào có “một việc gì mà không thể làm được”. Chỉ có điều là bạn chưa bao giờ nghĩ đến nó. Tiếp tục tư duy, suy nghĩ, tiếp tục điều nghiên và cuối cùng thì cũng sẽ có những giải pháp để giải quyết.

Nếu có một cái gì mà chúng ta có thể làm được để cải thiện xã hội, thậm chí là một việc nhỏ nhoi đơn giản, chúng ta cũng nên làm. Phải có tinh thần trách nhiệm bởi vì là chúng sanh chúng ta phải có bổn phận với nó.

Cái trở ngại lớn nhất đó chính là không hiểu biết về sự thật là việc truyền thừa của Tỳ khư ni lâu nay vẫn được thực hành và rất hợp pháp. Vì vậy, chúng ta phải nên  truyền bá những tin tức này đến các tổ chức Phật giáo và các xã hội cũng như báo chí truyền thông truyền hình.

Kết đến, một giáo hội Tỳ khưu ni nhỏ cần phải có sự ủng hộ vật chất đặc biệt để lớn mạnh từ chỗ hầu như không có một nguồn lực nào để hiến cúng cho giáo hội ni bộ. Cả hai giới Phật tử tại gia phát tâm ủng hộ giống như các vị đã từng làm từ thời Đức Phật. Và một khi ni bộ tại Thái Lan phát triển về con số và sẽ được kính trọng vì sự giữ gìn giới luật cao quý và những lời dạy an lành. Lúc đó, sự phổ biến của nó sẽ là nguyên nhân tự nhiên cho sự thay đổi bất cứ sự phân biệt nào trong pháp chế.

Thầy có thêm lời nào nữa không ạ?

Thật tình rất là khó để thành lập ni bộ nếu có nữ giới muốn tiến hành thiết lập nó cộng với sự trợ giúp của chư tăng để tiến hành nghi thức thọ giới. Điều đó hoàn toàn hợp pháp [theo tinh thần của giới luật]. Tại sao không? Hãy làm thử một phen. Có một cái tâm rộng mở, tạo cơ hội và xem xét những gì sẽ diễn ra. Và nếu nó là đúng rằng nó thật sự không cần thiết và rằng người Phật tử tại gia có thể thực tập cũng ngon lành như vậy thì nó sẽ không tồn tại lâu dài được. Vì vậy tại sao không thử một lần và hãy xem những gì sẽ diễn ra?

Bài viết của Thầy Bodhi về “Sự phục hồi của việc Thọ giới cho Tỳ khưu ni trong truyền thống Nam tông” có sẵn cả hai ngôn ngữ tiếng Anh và tiếng Thái tại đị chỉ sau: http://bhikkhunicommittee.googlepages.com/articles.

Nếu cần một bản copy bằng tiếng Thái xin email đến This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it bao gồm tên, địa chỉ, tổ chức và nếu muốn bạn có thể cung cấp thêm một số thông tin về thân thế của bạn.

Ghé vào trang http://www.bhikkhuni.net/library.htm/ để lấy đầy đủ các phần trong bài phỏng vấn với Thầy Ajahn Brahm

Pháp Độ (The Buddhist Translation Group)